Dlaczego doszło do kryzysu na Cyprze?

Nieudolne zarządzanie finansami, rozrost administracji, niska dyscyplina i swoista lokalna kultura pracy to z pewnością przyczyny cypryjskiej zapaści finansowej. Ale nie jedyne i chyba nawet nie najważniejsze.

Nierzadko silne powiązania gospodarcze są dobrodziejstwem, na Cyprze okazały się przekleństwem. Silne związki gospodarcze z Grecją i Rosją to istotny kontekst bez którego trudno zrozumieć sytuacji na Cyprze.

W przypadku powiązań z Grecją mieliśmy prawdziwy efekt domina. Inwestycje, powiedzmy to sobie, bardzo duże inwestycje i zakupy papierów wartościowych w greckich bankach, które już wcześniej miały poważne problemy finansowe musiały w końcu również doprowadzić do zapaści sfery bankowej na Cyprze.

Druga sprawa. Silne związki z Rosją, z której pochodziła znaczna część klientów cypryjskich banków. Rosjanie skorzy do konsumpcji lub zamrażania swoich kapitałów niż do inwestycji, traktowali wyspę bardziej, jako swój własny, prywatny kurort lub bezpieczną przystań dla swoich pieniędzy, pochodzących z rozmaitych nie zawsze krystalicznie czystych interesów.

W końcu brak dywersyfikacji dochodów − oparcie gospodarki tylko na jednym segmencie biznesu, jakim były banki, doprowadziło to do utraty elastyczności, a wręcz sytuacji patowej kiedy banki zaczęły mieć problemy.

Uważam jednak, że powiązania z Grecją i Rosją to tylko wierzchołek góry lodowej całego systemu powiązań, w której funkcjonowała cypryjska gospodarka. Cypr spełniał bowiem w systemie europejskiej gospodarki bardzo poważną rolę. Stanowił swoisty bufor przed rozdmuchaną europejską biurokracją i szeregiem regulacji, zwłaszcza w obrębie przepływów kapitałowych. Pytanie tylko, czy jego – tak przecież bolesny – upadek nie spowoduje teraz poważnych perturbacji w innych obszarach europejskich instytucji, jak całej sfery gospodarczej.

Trudno podejrzewać, że kryzys cypryjski rozleje się na inne kraje. W tym kontekście efekt domina jest już mało prawdopodobny. Żaden inny kraj europejski nie miał tak silnych powiązań z Cyprem, jak Grecja, czy Rosja. Natomiast podmuch może nadejść z innej strony i mieć wymiar bardziej psychologiczny niż bezpośrednio wynikać z powiązań między bankami – wiele mieszkańców niektórych krajów Europy (szczególnie chodzi o kraje z tzw. grupy PIGS) może ulec panice i zacząć likwidować konta w bankach w obawie przed utratą swoich zasobów finansowych.

Cały czas w poważnym zagrożeniu jest status samego Cypru. Mimo, że rząd robi co może aby zabezpieczyć się przed skutkami ewentualnej paniki (zmasowany transfer aktywów) to tak naprawdę nie wiadomo, co się wydarzy kiedy banki zostaną otwarte.

Grafika za GW i inbrevi.blox.pl, pensamentos-sincronizados.blogspot.com